Ana Sayfa__| Sergi Hakkında |
Basın__| Ulaşım
 

1

9

4

6

-

1

9

5

0

  Geçiş Yılları: Çok Partili Yıllar-2
__________________________________

İkinci Dünya Savaşı sonrası oluşan yeni siyasî atmosfer içerisinde, Türk-Sovyet ilişkileri de nitelik değiştirdi: Sovyetler Birliği 7 Kasım 1945'te süresi bitecek olan Türk-Sovyet Dostluk ve Saldırmazlık Anlaşmasını, savaş sonrası ortaya çıkan köklü değişiklikler nedeniyle feshedeceğini bir notla Türkiye'ye iletti; Antlaşmanın yenilenmesi, Türk-Sovyet sınırında bazı değişiklikler yapılmasına ve Montrö Antlaşması’nın Boğazların ortaklaşa savunulmasına olanak taşıyacak biçimde gözden geçirilmesi şartına bağlıydı. Bu talepler Türkiye tarafından reddedildi; ancak eş zamanlı olarak, Türkiye’de Sovyetler Birliği’ne karşı bir güvensizlik ve korku oluştu. Siyasi kadrolarda oluşan güvensizlik hissinin toplumun katmanlarına yayılması kaçınılmazdı. Bu dönem, fikri çatişma ve ayrışmanın keskinleştiği, ilterici kurum, aydın ve yayınların, komünizm tehtidi gerekçesiyle baskı altına alındığı bir geçiş süreciydi.

Bu dönemde, tüm sosyal grupların durum ve yaşam koşulları kısmen düzeldi ve reel gelirleri arttı. Buna karşılık ücretli kesimin durumu ise, gerileme gösterdi. Savaş sonrasının olanca iktisadî sıkıntılarına karşın, genel olarak, ticaret sermayesi milli hasıladan daha fazla pay almaya başladı ve üretimde belirgin bir iyileşme söz konusu oldu.

“1950’lerin tanınmış işadamı ve sanayicileri, 1920’lerde ortaya çıkıp 1940’larda yok olan tek tük “teşebbüs erbabı”ından kişiler bir yana, Cumhuriyet’in ilk “müteşebbis” kuşağıdır. Büyük bölümü, Birinci Dünya Savaşı’nda ya da Cumhuriyet’in ilk yıllarında veya 1930’larda iş hayatına girmiş “iptidai madde” üreticileridir... Hem Cumhuriyet öncesi uzun savaş yıllarında, hem de Cumhuriyet’le birlikte başlayan kuruluş süresinde ülkedeki en büyük alıcı devletti. Devletle güçlü bağlara sahip olmadan, güvence almadan müteşebbisliğe kalkışmak pek mümkün değildi.” “Hayatta Muvaffak Olmuş İşadamlarımız, 1950’lerden Sanayici Portreleri,” 75 Yılda Çarkları Döndürenler, Tarih Vakfı Yayınları, İstanbul, s. 109.

Kişisel Tarih >> Siyasi Tarih >> İktisadi Tarih >>
           
Çocukluk Günlerim Hürriyet’in İlânı, İkinci Meşrutiyet Savaş Yılları Kurtuluş Savaşı Atatürk ve Cumhuriyet İnönü ve Savaş Yılları
           
Geçiş Yılları \ Çok Partili Yıllar Demokrat Parti Yılları Büyüme Yılları İmparatorluk Emekliliğim Vasiyetim